Top 10 Bezienswaardigheden Rome

Rome kent duizenden kerken en basilieken, honderden pleinen en fonteinen, tientallen musea en monumenten en daarbij ook nog een Vaticaan. Het is dus voor een toerist in Rome moeilijk te kiezen welke attracties essentieel zijn bij een bezoek aan de Eeuwige stad. Hier volgt een lijst met de belangrijkste bezienswaardigheden van Rome in redelijk willekeurige volgorde, waarbij ik ervan uitgegaan ben dat U drie dagen in Rome doorbrengt. Laat U niet afschrikken door het grote aantal, aangezien alles over het algemeen heel erg makkelijk te belopen is in Rome.

Top 10 Bezienswaardigheden Rome

  1. Vaticaanstad en de Sint-Pietersbasiliek: Thuisbasis van de katholieke kerk, een staat binnen een staat. Je kunt het protserig vinden, maar er is geen enkele vierkante meter binnen de Sint Pieter en op het Sint Pietersplein die niet iets interessants te bieden heeft. Beklim de Sint Pieterstoren en je wordt beloond met een uitzicht over de Vaticaanse Tuinen en over de stad Rome zelf.
  2. Colosseum: De bouw van het Anfiteatro Flavio was begonnen door Vespasian en na diens dood beëindigd door diens zoon Titus in het jaar 79. Meer dan 50,000 toeschouwers konden er de gevechten tussen gladiatoren en wilde dieren aanschouwen.
  3. Pantheon: Het Pantheon bestaat bijna 2000 jaar en is daarmee de oudste tempel ter wereld. Het is nog steeds een raadsel hoe men 20 eeuwen geleden een gebouw van zulke perfecte proporties heeft kunnen construeren.
  4. Vaticaanse Musea en Sixtijnse Kapel: De kamers van Raphael, de Sixtijnse Kapel van Michelangelo, kamers en kamers vol voorwerpen uit de Romeinse en Griekse Oudheid, er is voor iedereen wel iets te zien in de Musei Vaticani. Op zondag (behalve de laatste zondag van de maand) gesloten.
  5. Trevifontein: De mooiste fontein van Rome. Vergeet niet er een muntje in te gooien: De legende zegt dat, wanneer U dit doet, dat U uiteindelijk in Rome zal terugkeren. (Op het moment staat de fontein in de steigers.
  6. Forum Romanum: De ruïnes van het oude centrum van Rome, waar het economische en maatschappelijke leven zich afspeelde en de belangrijkste beslissingen genomen werden. Samen met het belendende Palatijn vormt het Foro Romano een must voor archeologie-liefhebbers.
  7. Trastevere: Een van Rome’s oudste wijken. Hoewel er tegenwoordig meer gegoede buitenlanders wonen dan Romeinen zelf gaan de oorspronkelijke inwoners nog steeds prat op het oorspronkelijke karakter van Trastevere. ’s Avonds is het een bruisende wijk met pubs en eethuisjes op schilderachtige pleinen en mooi verlichte kronkelstraatjes. Op zondagochtend vindt de grootste vlooienmarkt van Italie, Porta Portese, er plaats.
  8. Spaanse Trappen: Het Piazza di Spagna, vooral wanneer de azalea’s op de 137 trappen geplaatst worden, is één van de mooiste pleinen van Rome. De Trinità dei Monti-kerk torent boven de trappen uit, de Fontana della Barcaccia staat midden op het plein eronder. Tienerontmoetingsplaats.
  9. Piazza del Campidoglio: Een plein op de heuvel Kapitool, met erop verschillende door Michelangelo ontworpen gebouwen. Er is een prachtig vergezicht in westelijke richting. De Capitolijnse Musea bevinden zich in twee gebouwen die door een ondergrondse tunnel onder het Campidoglio verbonden worden. Hier is o.a. het beeld van de wolvin met Romulus en Remus te zien.
  10. Via del Corso: De belangrijkste winkelstraat van Rome, tussen Piazza Venezia en Piazza del Popolo. Let ook op de zijstraatjes tussen Via del Corso en de Spaanse Trappen, waar de meest beroemde merknamen hun boetiekjes hebben. De Via Condotti is hiervan de bekendste.

En Nog een Top 10 Bezienswaardigheden

Er is waarschijnlijk geen stad op de wereld met meer beroemde bezienswaardigheden dan Rome. Dus is één top 10 bezienswaardigheden niet genoeg. Bekijk het volgende lijstje maar en bedenk dat het in de meeste steden ter wereld de mooiste attrakties zouden zijn.

  1. Galleria Borghese: Dit museum bestaat uit een verdieping beeldhouwwerken en een verdieping schilderijen. Het museum is begonnen door Kardinaal Scipione Borghese, neef van de toenmalige paus en kunstverzamelaar. Reserveren is verplicht en moet minstens 1 dag voor Uw bezoek gebeuren.
  2. Piazza Venezia en het Complesso Vittoriano: Het meest centrale plein van Rome met het reusachtige monument voor Koning Vittorio Emanuele, wat door de aparte vorm de bijnaam typemachine en door de enigszins kitscherige indruk die het maakt die van bruiloftstaart gekregen heeft. Niet iedereen vindt het even mooi, maar opvallen doet het wel.
  3. De Via Appia Antica leidde vroeger helemaal tot Brindisi, in Zuid-Italië. Het begin van de Via Appia Antica Rome hoort nu bij een archeologisch park, het Parco Regionale dell’Appia Antica, waar het vooral op zondag, wanneer het afgesloten is voor het verkeer, heerlijk toeven is.
  4. Santa Maria Maggiore: De grootste kerk in Rome die gewijd is aan de maagd Maria. Eén van de vier patriarchale kerken, samen met de Sint Pieter, Sint Jan van Lateranen en Sint Paul Buiten de Muren. Bezoek ook het kleine Santa Prassede kerkje om de hoek.
  5. Circus Maximus: Beroemd door de wagenrennen in de film Ben Hur. Helaas is er weinig overgebleven van het oorspronkelijke Circo Massimo. Wel kunt U er omheen lopen om een idee te krijgen van de enorme afmetingen van het oude circus.
  6. San Giovanni in Laterano: Niet de Sint Pieter maar de Sint Jan van Lateranen is de moederkerk van het katholieke geloof en ook de zetel van de paus. Gelovige atleten kunnen aan de overkant van de straat op hun knieen de Heilige Trappen beklimmen.
  7. Domus Aurea: Het “Gouden Huis” was een grote villa in het hartje van het Antieke Rome op de Esquilino Heuvel. Het was gebouwd door Keizer Nero nadat een aantal villa’s van rijke Romeinen door brand verwoest waren.
  8. Campo De’ Fiori is een erg mooi plein waar ’s ochtends een bloemenmarkt plaas vindt. ’s Avonds verandert het van aard en wordt het een van de rumoerigste pleinen van de stad, met tal van kroegen en dronken mensen die het leuk vinden met lege flessen te gooien. Een steegje verder ligt Piazza Farnese, even mooi, en een oase van stilte.
  9. Catacomben: Er zijn meerdere Catacomben in Rome, maar de belangrijkste liggen aan het begin van de oude Romeinse Via Appia Antica: De Catacomben van San Callisto en die van San Sebastiano. Deze werden door de Christenen gebruikt als schuil- en verblijfplaats toen ze door o.a. Keizer Nero vervolgd werden.
  10. Piazza Navona is het mooiste plein van Rome. Naast de Basiliek van Sant’Agnese zijn er een aantal prachtige fonteinen de bewonderen (als die tenminste ook niet in de steigers staan op het moment van Uw bezoek). Gedurende de kerstperiode vindt er een snoepgoedmarkt plaats.

San Clemente Basiliek Rome

De Basilica di San Clemente al Laterano ligt in de vallei tussen de heuvels Celio en Esquilino, halverwege de Sint Jan van Lateranen en het Colosseum. De basiliek is gebouwd op een oudere kerk, die op haar beurt op de ruïnes van enkele Romeinse gebouwen en een aan de God Mithras gewijde tempel.
De kerk zelf is vooral de moeite van het bezichtigen waard vanwege de schitterende mozaïeken en de kapel ter ere van de Heilige Katarina van Alexandrië met door Masolino vervaardigde fresco’s.

San Clemente Basiliek Rome

Openingstijden, Toegangsprijs en Adres

Het officiële adres van de Basilica di San Clemente al Laterano is Via Labicana 95 – 00184 Rome. De ingang is in de Via San Giovanni in Laterano ter hoogte van Piazza San Clemente. Telefoon: +39 067740021. Wijk: Monti. Openbaar vervoer: Metro A: Manzoni; Metro B: Colosseo. Tram: 3, 8. Bus: 51, 85, 87, 117, 186, 810, N11. Toegang tot de basiliek zelf is gratis, maar voor het ondergronds gedeelte moet flink betaald worden (10 Euro; studenten jonger dan 26 betalen slechts 5 Euro, op vertoon van identificatie). De openingstijden zijn van 09.00 tot 12.30 en van 15.00 tot 18.00.

Geschiedenis

Fresco van Alessio di Roma in de San Clemente Basiliek
Beroemde Muurschildering van Alessio di Roma.

San Clemente is eigenlijk een kerk die op een 4e eeuwse kerk gebouwd is die weer bovenop een huis gebouwd is dat naast een tempel stond waar de heidense zonnegod Mithras aanbeden werd. De tempel stamt uit de 1e eeuw. Toen men de eerste versie van de kerk bouwde werd de tempel gevuld met grond zodat hij als fundering kon dienen.

Rond het jaar 1100 onderging deze eerste versie van de kerk hetzelfde lot. De kerk was in 1084 bij een inval door de Normandische edelman Robert Guiscard grotendeels verwoest en stond op instorten. Wat nog overeind stond werd met grond en allerlei troep opgevuld om als fundering voor de huidige San Clemente te dienen.

In het begin van de 18e eeuw werd de kerk in opdracht van Paus Clemens XI door Carlo Fontana gerestaureerd. Voor de portico van de sober façade maakte Fontana gebruik van de antieke zuilen.

De tussen het einde van de 17e en het begin van de 18e eeuw opgetrokken klokkentoren links van de façade stond eerst aan de andere kant.

In de 5e eeuw werd de oorspronkelijke kerk voor een aantal concilies gebruikt.

De kerk wordt tegenwoordig door Ierse Domenicaner paters gerund.

Onder de basiliek

In de grotten beneden de huidige basiliek zijn uitstekend bewaarde fresco’s uit de 9e tot de 11e eeuw te zien.

In het onderste gedeelte is er een altaar gewijd aan Mithras, alsmede een ruimte die als schoolklas diende. Deze ruimte raakte in de vierde eeuw in verval, nadat het Christendom de officiële godsdienst van het Romeinse Rijk was geworden.

“Legende van Sisinno” Fresco

Legende van Sisinno - San Clemente Basiliek Rome
De Legende van Sisinno

Het fresco dat bekend staat als de “Legende van Sisinno” stamt ui het einde van de 11e eeuw. Het tafereel toont de patriciër Sisinno, die Clemente wil straffen omdat deze zijn vrouw Theodora tot het christendom heeft bekeerd, en drie bedienden de opdracht geeft de heilige in de boeien te slaan. De mannen worden door een kortstondige blindheid getroffen en proberen een zware zuil weg te slepen terwijl Clemente ontsnapt.

Vooral de inscripties vallen op. De aan Sisinno toegeschreven woorden zijn in de volkstaal, terwijl de slotwoorden van Clemente in het Latijn geschreven zijn.

Bezienswaardigheden in de kerk zelf

Het eveneens door Fontana verbouwde barokke interieur toont nog steeds elementen van de oude Romeinse basiliek. De drie beuken worden door marmeren en granieten zuilen met Ionische kapitelen van elkaar gescheiden.

Het prachtige mozaïek in de centrale apsis toont Christus in het midden op het kruis tussen Maria en Johannes de Evangelist. De twaalf duiven op het kruis verbeelden de apostelen. Onder het mozaïek is een 14e eeuwse fresco te zien die de apostelen verbeeldt.

Het marmeren inlegwerk waarmee de vloer versierd is wordt cosmatesk genoemd.

San Clemente Basiliek – Via Labicana 95, Rome

San Giuseppe al Trionfale Basiliek Rome

De San Giuseppe al Trionfale Basiliek in de wijk Trionfale in Rome is in het begin van de 20e eeuw naar een initiatief van San Luigi Guanella gebouwd. Hij kreeg hierbij de hulp van Paus Paulus VI.

San Giuseppe al Trionfale Basiliek Rome

Adres, openingstijden en toegangsprijs

Adres: Via Bernardino Telesio, 4/B – Rome (tel: +39 06 39751607). Openingstijden: Van 07.00 tot 19.30 uur. Tijdens de mis is de kerk niet voor toeristen toegankelijk. Toegangsprijs: Gratis.

Geschiedenis en beschrijving

San Giuseppe al Trionfale Basiliek Rome
San Giuseppe al Trionfale Basiliek

De bouw van de kerk duurde van 1909 tot 1912. Op 19 Maart 2019, de feestdag van de heilige Jozef zelf, werd de kerk door Guanella ingewijd.

De gevel is ontworpen en gebouwd door de architect Aristide Leonori. Hij volgde bij de bouw de constructie van de oude basilicaanse kerken.

Het onderste deel van de façade wordt door een aantal pilaren opgeluisterd. De mozaïeken in de zijdeuren zijn in 1937 door het mozaïekatelier van het Vaticaan samengesteld.

Het interieur bestaat uit drie beuken, die door tien granieten zuilen van elkaar gescheiden worden. Het middenschip is 60 m lang en 22 m hoog. De twee zijbeuken zijn korter dan het middenschip en eindigen bij het dwarsschip.

De glas-in-lood ramen in deze zijbeuken tonen gebeurtenissen uit het leven van de Heilige Jozef.

Het prachtige cassettenplafond is in fijn versierde geometrische stukken verdeeld.

San Giuseppe al Trionfale Basiliek – Via Bernardino Telesio 4/B Rome

San Marco Evangelista al Campidoglio Kerk Rome

De San Marco Evangelista al Campidoglio Kerk (meestal kortweg San Marco genoemd) bevindt zich schuin tegenover het Complesso del Vittoriano in Rome. Veel van de in deze basiliek te bezichtigen schilderijen zijn door Il Borgognone vervaardigd.

San Marco Evangelista al Campidoglio Kerk Rome

Adres, Openingstijden

Het adres van de Chiesa di San Marco Evangelista al Campidoglio is Piazza di San Marco, 48 – Rome (tel. +39 066795205 ). Wijk: Campitelli. Tram . 8. Bus: 46, 51, 60, 63, 80, 81, 83, 85, 117, 160, 160F, 170, 190F, 628, 780, 810, 916, 916F, H, N3, N4, N6, N8, N9, N12, N18. Openingstijden: Dinsdag tot zaterdag van 10.00 tot 13.00 en van 16.00 tot 18.00 uur; zon- en feestdagen van 10.00 tot 13.00 en van 16.00 tot 20.00 uur. Toegangsprijs: Gratis.

Geschiedenis en beschrijving

San Marco Evangelista al Campidoglio Kerk Rome
San Marco Evangelista al Campidoglio Kerk

De Basiliek van San Marco is geïncorporeerd in het Palazzo Venezia.

Ze is in 336 door Paus Marcus gebouwd, ter ere van Sint Markus de Evangelist, die op deze plek verbleven zou hebben tijdens zijn verblijf in Rome in het jaar 26.

In 792 werd de basiliek gerestaureerd door Paus Adrianus I en in 833 vond een complete verbouwing plaats onder Paus Gregorius IV.

Deze laatste liet de apsis versieren en de triomfboog met mozaïeken, die nu nog steeds te bewonderen is, bouwen.

De huidige aanblik van de kerk is echter het resultaat van een latere verbouwing door Kardinaal Pietro Barbo (die het later tot Paus Paulus II zou schoppen). Vanaf dat moment (rond het jaar 1460) werd de Basilica di San Marco ook de nationale kerk van de Venetiaanse Republiek in Rome.

Het interieur werd tussen 1740 en 1750 nogmaals veranderd. Filippo Barigioni was verantwoordelijk voor de barokke make-over die de San Marco Basiliek toen onderging.

Bezienswaardigheden

De facade wordt gekenmerkt door een portico met drie bogen die door pilasters met halve zuilen van elkaar gescheiden worden. Hierboven bevindt zich de Loggia della Benedizione die ontworpen is door Giuliano da Magliano of door Leon Battista Alberti.

Onder de portico zijn een aantal vroeg-Christelijke gedenkplaten bevestigd, waarvan er een in het Grieks geschreven is. Rechts ziet men de ruïne van een Romeinse portico en aan de muur een herdenkingsplaat voor Vannozza Catanei, de maitresse van Kardinaal Rodrigo Borgia (de latere Paus Alexander VI).

Het basreliëf boven de centrale ingang, dat San Marco Evangelista verbeeldt is gemaakt door Isaia da Pisa.

De klokkentoren is in de 12e/13e eeuw gebouwd en heeft romaneske triforen. Antieke groene platen sieren de toren op.

Boven de sacristie was er nog een torentje, dat misschien bedoeld was als nieuwe klokkentoren, maar later door kardinaal Marco Barbo omgebouwd werd tot een belvedere.

Bij de verschillende restauratiewerkzaamheden zijn overblijfselen gevonden van de eerste, 4e eeuwse basiliek die zich op de plek bevond.

In de kerk zijn de beenderen van een aantal martelaars gevonden, waaronder die van San Marco zelf. Deze laatste worden onder het hoofdaltaar bewaard.

De Byzantijnse mozaïeken die de triomfboog bij de apsis sieren zijn in de 9e eeuw vervaardigd. De centrale figuur is Jezus, met een boek waarop te lezen is: “ik ben het licht, ik ben het leven, ik ben de herrijzenis”. De figuur helemaal rechtsboven op de triomfboog is San Marco zelf, die naar gebruik als leeuw afgebeeld is.

De twee schilderijen in de apsis die de “Gevangenneming en het martelaarschap van San Marco Evangelista” verbeelden zijn gemaakt door Il Borgognone.

Pietro da Cortona was verantwoordelijk voor de Kapel van het Allerheiligste Sacrament (Cappella del SS. Sacramento) aan het einde van het rechterschip, voltooid in 1656. Twee door Il Borgognone gemaakte fresco’s (“Aäron die het Manna Verzamelt” en “Het Offer van Aäron”) in deze kapel zijn helaas nog maar nauwelijks te ontcijferen.

Antonio Canova maakte het grafmonument voor de op 16-jarige leeftijd gestorven zoon van Pietro Pesaro, de ambassadeur van de Venetiaanse Republiek in 1796.

Guglielmo Courtois (beter bekend als Il Borgognone) schilderde de fresco’s in het middenschip die “De Kroning van Sint Marcus tot Paus” en “Abdon en Sennen Begraven de Lichamen van Christelijke Martelaars” afbeelden.

De schilderingen “Sint Atanasio Martelaar” en “Sint Vincent de Leviet” in de Cappella di San Michele zijn eveneens gemaakt door Il Borgognone.

Ook in de Cappella dell’Adorazione dei Magi zijn enkele vrijwel vergane schilderingen van Il Borgognone te zien.

Carlo Maratta schilderde de (vrijwel vergane) fresco’s in de eerste kapel aan de linkerkant.

San Marco Evangelista al Campidoglio Kerk – Piazza San Marco 48, Rome

Santa Maria Sopra Minerva Kerk Rome

De Santa Maria Sopra Minerva Basileik is een kerk in het historische centrum van Rome en is vooral bekend vanwege het door Bernini gebeeldhouwde olifantje dat ervòòr staat en waarop een obelisk rust. Het is niet aan de façade af te zien, maar het is wel de enige Gothische kerk in Rome.

Santa Maria Sopra Minerva Kerk Rome

Openingstijden, Toegangsprijs en Adres

Het adres van de Chiesa di Santa Maria Sopra Minerva is Piazza della Minerva, 42 – 00186 Rome (tel. +39 0669920384). Wijk: Pigna. Openingstijden: 07.30 tot 19.00 uur. Op zaterdag en zondag is d ekerk van 12.30 tot 15.30 uur gesloten. Toegang is gratis. (Bus: 46, 62, 64, 116, 116T, 571, 916, 916F, N5, N15, N20.)

Geschiedenis en beschrijving

Santa Maria Sopra Minerva Kerk Rome
Santa Maria Sopra Minerva Kerk

De Santa Maria Sopra Minerva Basiliek is in de 7e eeuw gebouwd op de plaats waar vroeger een tempel gewijd aan Minerva (godin van de wijsheid) stond. De bouw begon in 1280, in opdracht van de vroege Christelijke leiders.

In de 12e eeuw werd de kerk geheel opnieuw opgebouwd.

Gedurende de Renaissance werden zowel de voorgevel als het interieur gerenoveerd. De drie portalen stammen nog uit deze tijd.

Het is nu de enige Gothische kerk in Rome en herbergt, ondanks de vele verbouwingen, een indrukwekkende verzameling middeleeuwse en Renaissance tombes.

De kerk bestaat uit drie beuken met op pilaren rustende kruisgewelven. De marmeren bekleding en de picturale versiering zijn te danken zijn aan een nieuwe restauratie in 1850.

Santa Maria Sopra Minerva Kerk
Interieur

Er is een Michelangelo te bewonderen (“Herrezen Christus”) en ook een prachtige fresco gemaakt door Filippino Lippi. Het baby olifantje met de obelisk op het pleintje voor de kerk is ontworpen door Bernini, die ook verantwoordelijk was voor het grafmonument voor Suor Maria Raggi.

Onder het altaar liggen de stoffelijke resten van Santa Caterina van Siena, of eigenlijk een gedeelte van die resten, aangezien haar hoofd in haar geboorteplaats Siena rust.

Ook het door Bernini ontworpen grafmonument van Maria Raggi, een beroemde non uit de 17e eeuw, staat in de kerk. De non is afgebeeld in een bronzen clypeus (een Romeins schild), die door twee cherubijnen hooggehouden wordt. Het monument werd in 1647, toen Lorenzo Raggi tot kardinaal verkozen werd, in de kerk geplaatst.

De kunstenaar Beato Angelico ligt ook in de Santa Maria Sopra Minerva begraven, evenals de beeldhouwers Filarete en Andrea Bregno.

Santa Maria Sopra Minerva Kerk – Piazza della Minerva 42, Rome

Santa Maria Maggiore Basiliek Rome

De Basiliek van Santa Maria Maggiore, op het Piazza di Santa Maria Maggiore, is één van Rome’s vier belangrijkste basilieken, samen met de Sint Pietersbasiek, de San Giovanni in Laterano en de San Paolo Fuori le Mura.

Santa Maria Maggiore Basiliek Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Heilige Deur Santa Maria Maggiore Basiliek Rome
De Heilige Deur

Openingstijden: 07.00 tot 18.45 uur. Toegang is gratis. (Let op: Bepaalde delen van de basiliek, zoals het ondergrondse gedeelte met de archeologische vondsten, kunnen slechts met een gids bezocht worden.)

NB: Wanneer U aan de Via Cavour kant van de Santa Maria Maggiore Basiliek bent lijkt het alsof U voor gesloten deuren komt te staan. De ingang van de basiliek is echter aan de andere kant.

Geschiedenis

Santa Maria Maggiore Basiliek Rome
Façade

De Basiliek is in het jaar 358 gebouwd door Paus Liberius en daarna door Paus Sixtus III herbouwd, wat duurde van 432 tot 440. De klokkentoren stamt echter pas uit de 14e eeuw, terwijl ook in de 18e eeuw verschillende kleinere verbouwingen hebben plaatsgevonden.

In de loop der eeuwen werkten verschillende architecten aan de kerk. Hieronder zijn beroemde namen als Ferdinando Fuga, Domenico Fontana, Arnolfo di Cambio en Giacomo della Porta.

Het is de enige van de grote basilieken van Rome die nog de originele struktuur heeft.

De naam Santa Maria Maggiore is eraan te wijten dat het de grootste aan Maria gewijde kerk in Rome is.

De kerk was oorspronkelijk een stuk smaller dan nu. De treden die naar de ingang leiden laten precies zien hoe breed de eerste versie van de basiliek was.

Hoogtepunten Santa Maria Maggiore Basiliek

  • De 5e eeuwse mozaïeken op het hoofdgestel van de kerk en boven de triomfboog. Deze laatste verbeelden gebeurtenissen uit de kindertijd van Jezus.
  • De mozaïeken in de apsis zijn van recentere oorsprong (eind 13e eeuw) en zijn gemaakt door Jacopo Torriti. Het werk toont de “Kroning van Maria tussen de beschermheiligen Nicolaas IV en Giovanni Colonna en enige heiligen”.
  • Hieronder is de rivier de Jordaan afgebeeld, met boten en zwanen.
  • De marmeren bas-reliëfs hieronder zijn rond 1474 door Mino del Reame vervaardigd. Voorheen waren deze bij de ciborie van het pauselijke altaar te zien.
  • Het eind 15e eeuw door Giuliano San Gallo ontworpen met vergulde panelen versierde plafond. Het hierbij gebruikte goud zou een geschenk zijn van de Spaanse koningin Isabella en deel uitgemaakt hebben van de eerste uit Amerika overgebrachte lading.
  • De basiliek beschikt over een mooie cosmateske vloer.
  • Domenico Fontana ontwierp in de 16e eeuw een nu gerestaureerde “Sixtijnse Kapel” voor de Basiliek van Santa Maria Maggiore.
  • In de 17e eeuw bouwde Flaminio Ponzo de Capella Paulina, in een barokke stijl.
  • De beroemde beeldhouwer en architect Bernini ligt in een eenvoudige tombe rechts van het altaar begraven.
  • Het Hoofdaltaar is ontworpen door Ferdinando Fuga en later verder verfraaid door Valadier.
  • De “Gebeurtenissen uit het Leven van de Maagd” tussen de grote ramen dateren uit het einde van de 16e eeuw.
  • Het Baptisterium.
  • De Relikwie van de Heilige Wieg (Sacra Culla).
  • Er is een 13e eeuwse kerststal van de hand van Arnolfo da Cambio.
  • Links van de hoofdingang bevindt zich de Heilige Deur. Wanneer iemand in een jubeljaar op één dag door alle vier de heilige deuren van de stad loopt, worden zijn/haar zonden kwijtgescholden.
  • De fraaie klokkentoren is de hoogste van Rome (75 meter). Ze is in 1376 gebouwd, al werd de spits er pas later, in de 16e eeuw aan toegevoegd.
  • De façade is van de hand van Ferdinando Fuga en is in 1743 gemaakt. Het ontwerp was overigens eigenlijk bedoeld voor de Sint Jan van Lateranen.
  • De zuil op het plein voor de hoofdingang (Piazza di Santa Maria Maggiore) stond oorspronkelijk in de Basiliek van Constantijn. Het beeld op de zuil verbeeldt Maria.
  • De obelisk aan de andere kant van de basiliek, op het Piazza dell’Esquilino, stond eerst bij het Mausoleum van Augustus.

Sneeuwval in Augustus

Net als aan zoveel kerken in Rome, is ook aan de Santa Maria Maggiore een legende verbonden. Gedurende het pausschap van Liberius viel er op 5 Augustus sneeuw op de plek waar nu de kerk staat. De rijke patriciër Giovanni liet er vervolgens de basiliek bouwen. De basiliek wordt dan ook vaak de Santa Maria della Neve (en soms de Basilica Liberiana) genoemd. Het wonder van de sneeuwval wordt elk jaar op 5 Augustus nagespeeld, met witte bloemblaadjes die van het plafond van de basiliek naar beneden dwarrelen. Er is overigens geen enkel historisch bewijs voor deze legende.

Fotogalerij Santa Maria Maggiore Basiliek

De Heilige Deur van de Santa Maria Maggiore Basiliek Rome
Interieur Santa Maria Maggiore Basiliek
Achterkant Santa Maria Maggiore

Adres en openbaar vervoer

Het adres van de Basilica di Santa Maria Maggiore is: Piazza di Santa Maria Maggiore, 42 – Rome (tel. +39 064465836). Wijk: Monti. Metro: Termini, Vittorio Emanuele. Bus: 16, 71, 75, 105, 105L, 150F , 714, 717, C3, N1, N2, N12, N18. Tram: 5, 14.

Piazza di Santa Maria Maggiore 42 – Rome

Domus Transitoria Rome

De Domus Transitoria was het eerste paleis dat Keizer Nero op het Palatijn in Rome liet bouwen. De ruïnes ervan zijn sinds April 2019, na een 10 jaar durende restauratie, weer open voor het publiek.

Domus Transitoria Rome

Adres, openingstijden en toegangsprijs

De Domus Transitoria maakt deel uit van de opgravingen op het Palatijn. Openingstijden: Vrijdag t/m maandag van 09.00 uur tot een uur voor sluitingstijd van het Palatijn. De Domus Transitoria is niet toegankelijk op 1 Januari, 1 Mei, 25 December en alle dagen waatop het Palatijn zelf gratis is. De Domus Transitoria kan bezocht worden met het zogeheten Foro Romano-Palatino Super ticket (16 Euro). Bezoekers die al een Colosseum-Forum Romanum-Palatijn ticket hebben kunnen ter plekke 6 Euro extra betalen.

Geschiedenis en beschrijving

Domus Transitoria Rome
Een van de fresco’s die nu in het Museo Palatino te zien zijn.

De Domus Transitoria is in 54 na Christus gebouwd. Om de Romeinse hitte te bestrijden had de keizer besloten dat dit ondergronds moet gebeuren.

Bij de beroemde brand in het jaar 64, tijdens welke Nero zijn lier bespeeld zou hebben, werd de Domus echter geheel verwoest. Om het verlies draaglijker te maken liet de keizer vervolgens de nog protserige Domus Aurea bouwen.

Zelfs voor Romeinse begrippen was het 800 vierkante meter grote paleis ongekend luxueus. De muren en plafonds van het luxueuze paleis waren versierd met bladgoud, ingelegd marmer, fresco’s, mozaïeken, kostbare edelstenen en parelmoer. Het grootste deel van de bewaard gebleven versiering is in het Museo Palatino te zien.

Het best bewaarde deel van het complex bestaat uit de 50 gemeenschappelijke toiletten, waarvan wordt aangenomen dat ze door slaven en arbeiders werden gebruikt.

Domus Transitoria – Palatijn, Rome

Santa Maria in Trastevere Basiliek Rome

De Basiliek van Santa Maria in Trastevere was de eerste aan de Madonna gewijde kerk in Rome en ook de eerste waar men de mis openlijk kon vieren. De afbeelding van Maria op de façade is waarschijnlijk de eerste waarop ze met Jezus aan haar borst te zien is.

Santa Maria in Trastevere Basiliek Rome

Adres en Openingstijden

Het adres van de Basilica di Santa Maria in Trastevere is Via della Paglia, 14/c – Rome (+39 065819443). Tram: 8; Bus: H, 44, 75, 170 or 181. Openingstijden: Van 07,30 tot 21,00. Toegangsprijs: Gratis.

Geschiedenis en beschrijving

Santa Maria in Trastevere Basiliek Rome
Santa Maria in Trastevere Basiliek

De Basilica di Santa Maria in Trastevere is in opdracht van Paus Callisto I gebouwd. Dut gebeurde op de plek waar vroeger een Taberna Meditoria (een soort van resthuis voor ex-soldaten) had gestaan. Keizer Septimius Severus had het aan de Christenen gegeven, met als verklaring dat hij het liever in de handen van gelovigen zag, ongeacht waarin die gelovigen geloofden.

In het jaar 340, toen Julius I Paus was, werd de kerk groter gemaakt en later volgden nog twee grote restauraties.

In 1140 liet Paus Innocent II de basiliek kompleet afbreken en weer opnieuw opbouwen, inclusief de tombe van zijn voorganger en rivaal Anacletus II. Hij liet vervolgens zijn eigen tombe op precies dezelfde plek, onder het hoogaltaar, plaatsen. De oude funderingen werden wel intakt gehouden en het vloerplan van de basiliek is hetzelfde als dat van de eerste versie.

Toen in 1525 (een jubeljaar) de Tiber overstroomde nam Santa Maria in Trastevere de rol van heilige kerk over van de Sint Paulus buiten de Muren en werd het hoofdportaal als Heilige Deur gebruikt.

In 1870 liet Paus Pius X, die duidelijk iets minder tolerant was dan Keizer Septimius Severus, alle verfraaiingen die verwezen naar Egyptische Goden verwijderen.

Bezienswaardigheden

Zowel het plafond zelf als de plafondschildering “Hemelvaart” is vervaardigd door Domenichino.

De granieten zuilen die het schip van de zijbeuken scheiden stonden oorspronkelijk in de Terme di Caracalla, terwijl de ionische kapitelen ervan òf eveneens van de Terme òf van de Tempel van Isis op de Janiculum heuvel afkomstig zijn.

De Avila Kapel is de 5e kapel aan de rechterkant. Deze kapel is tegen het einde van de 17e eeuw door door Antonio Gherardi ontworpen. Het opvallendste aan deze kapel is de koepel, die zelf ook weer een koepel heeft, die door vier engelen omhoog gehouden lijkt te worden.

De Altemps Kapel is de kapel links van het altaar.

De mozaïeken die tussen de vensters te zien zijn zijn in 1291 gemaakt door Pietro Cavallini.

De façade van de basiliek is gerestaureerd door Carlo Fontana. De schilderingen op de façade zijn echter van oudere datum. In de muur van de portico zijn bij opgravingen gevonden fragmenten van oudere versies van de kerk ingemetseld. De achthoekige fontein op het plein voor de basiliek is eveneens van de hand van Fontana.

Het hoofd van Sint Apollonia wordt als relikwie in de basiliek bewaard.

Vanaf de Via della Paglia kan men een gedeelte van de annex van de Santa Maria in Trastevere Kerk zien.

Santa Maria in Trastevere Basiliek – Piazza Santa Maria in Trastevere, Rome

Santa Maria in Montesanto Kerk Rome

De Santa Maria in Montesanto Kerk, die ook wel bekend staat als de Chiesa degli Artisti (“Kerk der Kunstenaars”) bevindt zich in de Via del Babuino in Rome. Ze wordt beschouwd als de tweelingkerk van de Santa Maria dei Miracoli Kerk.

Santa Maria in Montesanto Kerk Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Het adres van de Chiesa di Santa Maria in Montesanto is Via del Babuino, 198 – Rome (tel. +39 06 3610594 ). Metro: Flaminio. Openingstijden: Van maandag tot vrijdag van 17.00 tot 20.00 uur en zondag van 10.30 tot 13.30 uur. Toegangsprijs: Gratis.

Speciale Gebeurtenissen

Tussen de laatste zondag van Oktober en 29 Juni wordt om 12 uur ’s middags de Mis der Artiesten gevierd, meestal gelezen door een acteur. Aan het einde van de mis wordt het Gebed van de Artiesten voorgelezen. In de sacristie worden vaak tentoonstellingen (vaak met een religieus thema) gehouden en ook zijn er vaak concerten met gewijde muziek.

Geschiedenis en beschrijving

Santa Maria in Montesanto Kerk Rome
Santa Maria in Montesanto Kerk Rome

De Santa Maria in Montesanto Kerk dankt haar naam aan een al eerder bestaand kerkje dat eveneens gewijd was aan Maria en onderhouden werd door de Karmelieten. (Met de Mone Santo wordt de Monte Carmelo in Jeruzalem bedoeld.)

De Santa Maria in Montesanto en de Santa Maria dei Miracoli kerken bevinden zich aan het Piazza del Popolo, aan weerszijden van het begin van de Via del Corso. Hoewel ze min of meer gelijktijdig gebouwd zijn en erg op elkaar lijken, ziet men toch hoe langer men kijkt steeds meer verschillen.

De opdrachtgever voor de bouw van de kerken was kardinaal Gerolamo Gastaldi. Met de bouw van de Santa Maria in Montesanto Kerk werd in 1662 begonnen en het werk werd in 1679 voltooid. De oorspronkelijk architect was Carlo Rainaldi, maar later zou Gian Lorenzo Bernini enige veranderingen aanbrengen, waaronder het vloerplan dat hij ovaal maakte om het aan de omringende ruimte aan te passen. Na de dood van Bernini maakte Carlo Fontana de constructie af.

De kerk was tot 1825 in handen van de Karmelieten. Sinds 1951 wordt de al genoemde Mis van de Artiesten er gevierd en sinds 1953 is ze toevertrouwd aan de artiesten zelf.

Bezienswaardigheden Santa Maria in Montesanto Kerk

Bij het hoofdaltaar hangt een 16e eeuws schilderij dat de “Maagd van Montesanto” voorstelt.

De 3e kapel links is de Cappella Montioni. De ontwerper van deze kapel was Tommaso Mattei en het altaarstuk “Madonna met Kind en de Heiligen Franciscus en Jacob” is gemaakt door Carlo Maratta.

De tweede kapel links is de Cappella di Santa Maria Maddalena dei Pazzi en is ontworpen door Carlo Rainaldi.

De eerste kapel aan de linkerkant is de Santa Lucia Kapel.

Via del Babuino, 198 – Rome

Santa Maria in Cosmedin Kerk Rome

De Santa Maria in Cosmedin Basiliek in Rome dankt haar faam (zoals wel meer kerken in de Eeuwige Stad) niet aan de kerk zelf maar aan een bijkomstigheid. In dit geval is dit de Mond der Waarheid (Bocca della Verità) in het voorportaal, die wereldberoemd dienst doet als voorloper van de leugendetector.

Santa Maria in Cosmedin Kerk Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Adres: Piazza della Bocca della Verità, 18 (Wijk: Ripa). Telefoon: +39 066787759. Openbaar vervoer: Metro: Circo Massimo (lijn B). Openingstijden: Winter: 9,30-17,00; Zomer: 9,30-18,00. Gesloten: Nooit maar het is aan te raden de kerk niet gedurende de mis (zondag om 10,30 uur) te bezoeken. Toegangsprijs: Gratis. Voor 2 Euro mag je met je eigen camera één foto maken met je hand in de beroemde mond.

Geschiedenis en beschrijving

Santa Maria in Cosmedin Kerk Rome
Santa Maria in Cosmedin Kerk

De Santa Maria in Cosmedin Basiliek is vooral beroemd vanwege de Mond der Waarheid, een grote ronde afbeelding van een gezicht met een open mond, onder de portico. Men geloofde dat, wanneer leugenaars hun hand in de spleet zouden steken, deze erop zou bijten. Deze legende werd vooral bekend nadat Gregory Peck en Audrey Hepburn de Mond bezochten in de film Roman Holiday.

Santa Maria in Cosmedin staat op het Piazza della Bocca della Verità 18 en is heel vaak verwoest door aardbevingen of door menselijke hand, maar ook steeds weer opnieuw gebouwd.

Ze staat op de precieze plek waar zich eens de Statio Annonae (een soort van oude levensmiddelenmarkt) en de Ara Maximus Erculi bevonden. Van de Statio staan een aantal zuilen nog overeind en zijn in de kerk geincorporeerd.

De kerk kende zijn ontstaan in de 6e eeuw en de Romaneske klokkentoren stamt uit de 11e eeuw.

De naam Cosmedin is oorspronkelijk van Griekse afkomst en betekent “versiering”. De kerk heeft deze naam te danken aan het rijkelijk versierde interieur.

Bezienswaardigheden

Rome - Mond der WaarheidDe grootste attractie van de kerk is de Bocca della Verità in het voorportaal. Elke dag komen duizenden toeristen hier voorbij om even een hand in de open mond te steken en een foto van zichzelf te laten maken. Waar een oud putdeksel al niet goed voor is!

Santa Maria in Cosmedin heeft een schitterende cosmatesque-stijl vloer.

In een zij-altaar links in de kerk bevindt zich de schedel van Sint Valentijn.

Santa Maria in Cosmedin Kerk – Piazza della Bocca della Verità 18, Rome

Santa Croce in Gerusalemme Kerk Rome

De Santa Croce in Gerusalemme Basiliek in Rome is in 320 gebouwd en is één van de zeven Romeinse pelgrimskerken. Voor gelovigen is het een erg belangrijke kerk aangezien er drie fragmenten van het kruis waaraan Jezus gekruisigd is tentoongesteld zijn. Deze gelovigen kunnen er ook een aflaat verkrijgen.

Santa Croce in Gerusalemme Kerk Rome

Adres en Openingstijden

Adres: Piazza di Santa Croce in Gerusalemme, 12 (Distrikt: Esquilino). Telefoon: +39 0670613053. Openbaar vervoer: Bus: 649, N10; Tram: 3, 8. Openingstijden: 7.00 tot 12.45 en 15.30 tot 19.30. Gesloten: Nooit, maar gedurende de mis kunnen de Kapel van de Relikwieën en de Kapel van Sint Helena niet bezocht worden. (Mis uren: 7, 8, 18.30; zon- en feestdagen: 8, 10, 11.30, 18.30.) Toegangsprijs: Gratis.

Geschiedenis en beschrijving

Santa Croce in Gerusalemme Kerk Rome
Santa Croce in Gerusalemme Kerk Rome

Santa Croce in Gerusalemme is eigenlijk in drie etappes gebouwd. De oorsprong van de basiliek was een kleine kapel in het Palazzo Sessoriano, het Keizerlijke paleis van Sint Helena, de moeder van Keizer Konstantijn I, die hier haar uit Jeruzalem meegesmokkelde passie-relikwieën onder wilde brengen.

In de 12e eeuw liet Paus Lucius II de kerk verbouwen en in de 18e eeuw vond een omvangrijke restauratie plaats onder Paus Benedetto XIV. Deze laatste verbouwing had veel meer om het lijf dan enkel de kerk zelf. Er werden zelfs twee nieuwe straten aangelegd die de kerk moesten verbinden met de Sint Jan van Lateranen en de Santa Maria Maggiore basilieken.

De sarcofaag waarin Sint Helena zelf begraven werd is tegenwoordig te zien in de Vaticaanse Musea.

In 2011 was Santa Croce in Gerusalemme in het nieuws aangezien de kerk gesloten werd, op gezag van de Paus zelf nog wel. De reden was dat het er nogal losbandig toe zou gaan. Onder andere werden katholiek verdachte popsterren als Madonna er bij een bezoek met te veel eer behandeld. Ook zou men er woekerprijzen vragen voor in de biologische tuin van de kerk gekweekte groenten.

Bij de basiliek hoort ook een museum. Hier is o.a. een ikoon uit de 14e eeuw te zien dat Paus Gregorius I had laten vervaardigen nadat hij een verschijning van Jezus had gezien. Het museum heet eenvoudigweg het Museo di Santa Croce in Gerusalemme.

Kapel van de Relikwieën

De Kapel van de Relikwieën is pas in 1930 gebouwd, door de architekt Florestano di Fausto. Hier bevinden zich de volgende heilige objekten:

  • Twee doornen van de kroon van Jezus.
  • Drie stukjes hout die van het kruis zelf afkomstig zijn. (Overigens is de grootste splinter al in 1629 naar de Sint Pieter gebracht.)
  • Een gedeelte van een spijker.
  • Een gedeelte van het Elogium oftewel de Titulus Crucis. Helaas hebben spelbrekers van de Universiteit van Arizona dit in de 10e eeuw gedateerd.
  • Een groter fragment van het kruis waar de Goede Dief aan vastgebonden zat.
  • Een bot van een wijsvinger die van Sint Thomas zou zijn. Deze wijsvinger werd door Sint Thomas, na de Wederopstanding van Jezus, in diens wonden gestoken.
  • In een apart relikwieenkastje worden wat splinters bewaard van de zuil waar Jezus aan vasgebonden was terwijl hij gegeseld werd, van zijn wieg en van zijn graftombe.
  • Als laatste zijn er enige fragmenten van de grotto van Bethlehem te zien.

Kapel van Sint Helena

De Kapel van Sint Helena bevindt zich gedeeltelijk onder de grond. Nadat ze gebouwd was liet de Heilige hier zand op de vloer strooien dat ze zelf uit Golgotha meegebracht had. Gedurende de Middeleeuwen mochten vrouwen de kapel niet betreden, aangezien ze zo heilig was. In de Kapel staat o.a. een beeld van de heilige zelf, dat in werkelijkheid echter een in Ostia gevonden beeld van Juno is.

Bezienswaardigheden Santa Croce in Gerusalemme Kerk

Melozzo da Forlí vervaardigde sommige van de mozaïeken in de apsis. Ook de mozaïek in de Capella di Santa Elena is waarschijnlijk van zijn hand.

De mooie cosmateske vloer stamt uit de 12e eeuw.

De deur die naar de tuin (die helaas niet bezocht kan worden) van de basiliek voert is van recente oorsprong. Ze is gemaakt door Jannis Kounellis en is pas in 2007 ingewijd.

Het tabernakel van marmer en verguld brons is gemaakt door Carlo Maderno.

Santa Croce in Gerusalemme Kerk – Piazza di SantaCroce in Gerusalemme, Rome