Centrale Wijken Rome

Rome is verdeeld in zogeheten rioni (enkelvoud rione) en quartieri (enkelvoud quartiere), waarbij de rioni over het algemeen het oudst zijn en ook het meest centraal en dus ook de grootste concentratie aan bezienswaardigheden te bieden hebben. Vaak hebben wijken ook namen die niet officiëel erkend zijn, zoals de studenten- en uitgaanswijk San Lorenzo.

Wijken Rome

Monti (rione I)

Monti is de eerste rione van Rome en strekt zich helemaal uit vanaf (bijna) Termini tot het Colosseum. Het gedeelte aan de westkant van de Via Cavour is erg pittoresk en wordt gekenmerkt door kleine kronkelstraatjes. Op het moment is het één van de hipste uitgaanswijken van Rome.

Trevi (rione II)

Trevi - wijken RomeTrevi is de naam van de tweede rione van Rome. Buiten de beroemde Trevifontein zijn hier o.a. het Quirinaalpaleis, het Palazzo Barberini en de Scuderie del Quirinale te bezichtigen. Het is één van de wijken met de grootste concentratie aan toeristenattrakties en is ook ’s avonds een heerlijke slenterwijk.

Colonna (Rione III)

De wijk Colonna is één van de centraalste distrikten van Rome. De oppervlakte is vrij klein, dus er staan minder bezienswaardigheden dan verwacht. Wel loopt de belangrijkste winkelstraat van de stad, de Via del Corso, gedeeltelijk door de rione.

Campo Marzio (rione IV)

Piazza del Popolo Obelisk - wijk Campo Marzio RomeCampo Marzio, oftewel het “Marsveld”, is de 4e rione van Rome en bestond al bij de eerste indeling van de stad, hoewel de grenzen toen anders lagen en de wijk veel groter was. Tot het Campo Marzio behoren de Spaanse Trappen, het Piazza del Popolo en dus ook het meest prestigieuze winkelgedeelte van de Eeuwige Stad.

Ponte (rione V)

De wijk Ponte is de 5e rione van de stad. Het is een erg centraal gelegen wijk, die langs de Tiber, tegenover de Engelenburcht ligt. De belangrijkste bezienswaardigheden in de wijk Ponte zijn de San Giovanni Battista dei Fiorentini Kerk en het Museo Nazionale Romano – Palazzo Altemps. Er staan veel historische gebouwen in de wijk.

Parione (Rione VI)

Fontein van de Vier Rivieren, Piazza - Wijk Parione RomeDe 6e rione van Rome heet Parione en is één van de meest centrale en pittoreske wijken van de Eeuwige Stad, met beroemde pleinen als het Piazza Navona en het Campo de’ Fiori. Midden op het eerste plein staat de Vierstromenfontein, één van de meesterwerken van Bernini.

Ripa (rione VII)

Circus Maximus RomeDe wijk Ripa heeft ontelbare bezienswaardigheden en is meteen één van de dunstbevolkte wijken van de Eeuwige Stad. De Aventijn (Aventino) is één van de weinige plekken op de aardbol waar een sleutelgat een toeristische trekpleister vormt. De bekendste attraktie in de rione Ripa is het Circus Maximus.

Sant’Eustachio (Rione VIII)

Sant'Ivo alla Sapienza Kerk - Wijk Sant' Eustachio RomeDe 8e rione van Rome heet Sant’Eustachio en is één van de kleinste wijken van de Eeuwige Stad. Dankzij de centrale ligging hoort het echter wel tot de interessantste stadsdelen. Er is een grote concentratie toeristenattrakties, met als hoogtepuntern de San Luigi dei Francesi Kerk, de Sant’Andrea della Valle Kerk en de Sant’Ivo alla Sapienza Kerk.

Pigna (Rione IX)

Pantheon - Bezienswaardigheden Wijk Pigna RomeDe wijk Pigna is de negende rione van Rome. Het is geen erg grote wijk, maar heeft wel erg veel interessante bezienswaardigheden. De wijk is vrijwel vierkant van vorm, met op de hoeken het Pantheon, Largo di Torre Argentina, het Palazzo Venezia en het Oratorio del Caravita.

Campitelli (Rione X)

Piazza del Campidoglio rione Campitelli RomeCampitelli is de 10e rione van Rome en waarschijnlijk degene die de grootste concentratie aan belangrijke bezienswaardigheden kent. Het is ook de wijk met het kleinste aantal inwoners. Het Forum Romanum, het Palatijn en de Capitolijnse Musea zijn de grootste trekpleisters.

Sant’Angelo (Rione XI)

Schildpaddenfontein - wijk Sant'Angelo RomeDe wijk Sant’Angelo is de 11e rione van Rome. Qua oppervlakte is het de kleinste rione van de stad. De wijk omvat min of meer het stadsdeel waar zich ooit het Joodse ghetto bevond, ten noorden van het Isola Tiberina. Belangrijke bezineswaardigheden zijn het Theater van Marcellus en de Schildpaddenfontein.

Trastevere (rione XIII)

Trastevere is de bekendste uitgaanswijk van de stad. Het is een wijk vol smalle steegjes, fraaie pleintjes en leuke winkeltjes. Het mooiste en meest centrale plein van de wijk is het Piazza di Santa Maria in Trastevere. Ook vindt hier elke zondagochtend de beroemde vlooienmarkt Porta Portese plaats.

Castro Pretorio (rione XVIII)

Castro Pretorio is de wijk rond het centrale station Roma Termini. Zoals in alle stationswijken bevinden zich hier veel goedkope hotelletjes en bed en breakfasts, waaronder de door ons gerunde Chaplin B&B Rome.

Onofficiële Wijken Rome

Hieronder volgen een aantal stadsdelen die eigenlijk deel uitmaken van de hierboven genoemde rioni, maar door de Romeinen zelf nooit bij de officiële namen genoemd worden.

San Lorenzo

Zoals al gezegd is San Lorenzo geen officiële wijk. Het is ook geen erg mooie wijk, maar wel één van de prettigste buurten van Rome om een gezellig avondje in door te brengen, met veel goedkope eethuisjes en een vriendelijkere bevolking dan in de meer centrale gedeelten van de stad.

Pigneto

Net als San Lorenzo behoort Pigneto niet tot de erkende buurten. Het is wel hard bezig de alternatieve wijk van Rome te worden en heeft, i.t.t. de meeste centrale wijken van de stad, veel huisjes in plaats van flatgebouwen.

Sint-Paulus Buiten de Muren Basiliek Rome

De Sint Paulus Buiten de Muren Basiliek heet in het Italiaans Basilica Papale di San Paolo Fuori Le Mura en is één van de vijf patriarchale oftewel pauselijke basilieken in Rome. Vrijwel de hele basiliek moest opnieuw opgebouwd worden, nadat een brand de kerk in 1823 in as gelegd had.

Sint-Paulus Buiten de Muren Basiliek Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Het adres van de Basilica di San Paolo Fuori le Mura is Piazzale di San Paolo, 1 – Rome (tel. +39 0669880800 of 0669880802.). Bus: 23, 769, N2. Metro: San Paolo (lijn B). Openingstijden: 07.00 tot 18,30 uur. Toegangsprijs: Gratis. (NB: Voor een bezoek aan de kloostergang en de pinacotheek is de toegangsprijs 4 Euro.)

Geschiedenis en beschrijving

Kloosterhof - Sint-Paulus buiten de Muren Basiliek Rome
Kloosterhof

De eerste Christenen bouwden een grafkapel op de plek waar ze veronderstelden dat de Apostel Paulus begraven was. Keizer Constantijn liet deze kapel later tot basiliek ombouwen. Nadat Paus Silvester I de basiliek had laten inwijden (324) werd de kerk tegen het einde van de 4e eeuw tijdens een 10 jaar durende reconstructie groter gemaakt.

De basiliek werd een belangrijk pelgrimsoord en er ontstond in de 9e eeuw zelfs een soort van burcht omheen die naar Paus Johannes VIII die er een vesting omheen liet bouwen genoemd werd: Giovannopoli.

De basiliek, gekenmerkt door 3 schepen, antieke zuilen en 42 grote ramen, is in de loop der eeuwen steeds verder verfraaid.

Helaas werd vrijwel de hele Sint Paulus, inclusief de aanwezige kunstwerken, op 15 Augustus 1823 door een brand verwoest. Slechts de dwarsbeuk en een gedeelte van de façade zijn bewaard gebleven, net als de in Constantinopel vervaardigde en in 1070 aan de basiliek geschonken deuren.

Paul Leo XII gaf de architekt Pasquale Belli de opdracht de kerk met de grond gelijk te maken en helemaal opnieuw op te bouwen. Het resultaat van deze bouw, die 30 jaar duurde (1825-1854) is de basiliek zoals hij nu nog te zien is.

De oude deuren werden opnieuw gebruikt, maar met de buitenkant naar binnengekeerd. Wel werden de afmetingen en het oorspronkelijke grondplan van de oude basiliek aangehouden.

Bezienswaardigheden

Luigi Poletti was verantwoordelijk voor de 19e eeuwse mozaieken op het bovenste gedeelte van de façade, voor de klokkentoren en voor de pronaos aan de noordkant van de basiliek. Bij de bouw van de pronaos werden 12 zuilen gebruikt die oorspronkelijk in de oude kerk stonden.

Virgilio Vespignani ontwierp de schitterende binnenplaats van de kerk, waar een door Giuseppe Obici vervaardigd standbeeld van Sint Paulus zelf staat.

De mozaieken in het centrale schip en in de zijbeuken beelden verschillende pausen af terwijl de fresco’s episodes uit het leven van Sint Paulus zelf tonen. Dit schip wordt afgesloten door een triomfboog met mozaieken uit de 5e eeuw.

Het ciborium boven het hoogaltaar is gemaakt door Arnolfo di Cambio.

Rechts van dit hoogaltaar staat een enorme 12e eeuwse kandelaar, vervaardigd door Nicola D’Angelo en Pietro Vassalletto.

Opgravingen

In 2008 heeft men bij werkzaamheden bij de tuin van de abdij een aantal ruïnes uit de vroege middeleeuwen gevonden, waarschijnlijk van een nonnenklooster. Deze ruïnes, bestaande uit een portiek, een aantal zuilen, een put en een klokkentoren, kunnen nu bezocht worden (reserveren is verplicht, tel. +39 06 69880800).

Meer Pauselijke Basilieken

De andere 4 pauselijke basilieken zijn de Sint Pieter, de Santa Maria Maggiore en de Sint Jan van Lateranen en Sint-Laurens buiten de Muren.

Sint Paulus Buiten de Muren Basiliek – Piazzale di San Paolo 1, Rome

San Lorenzo in Lucina Kerk Rome

De San Lorenzo in Lucina Basiliek is een kerk in de wijk Colonna in Rome. Het is één van de oudste Christelijke kerken in de stad en er is o.a. een door Michelangelo gemaakt beeldhouwwerk te zien.

Weetjes San Lorenzo in Lucina Kerk

Adres, Openingstijden, Toegangsprijs

Het adres van de San Lorenzo in Lucina kerk is Piazza in Lucina 16/A – 00186 Rome, Italie (Tel. +39 066871494). Rione: Colonna. Bus 52, 53, 62, 63, 71, 80, 80B, 83, 85, 160, 160F, 175, 492, N4, N5. Vanaf Roma Termini neemt U metro A tot de Barberini halte. Hier neemt U bus 116 to het Piazza del Parlamento (6 haltes).  San Lorenzo in Lucina is elke dag geopend, van 08.00 tot 20.00 uur. Toegang is gratis. De kerk mag tijdens de misviering niet door toeristen bezicht worden. 

Speciale evenementen

Elke eerste zaterdag van de maand is er om 16.15 uur een rondleiding in het archeologische deel van de kerk. Dit kost 2 Euro per persoon. Bel eerst even om te kijken of het wel doorgaat.

Geschiedenis San Lorenzo in Lucina Kerk Rome

San Lorenzo in Lucina Kerk Rome
Façade

Het is onduidelijk waar de naam vandaan komt. Tot 30 jaar geleden geloofde men dat Lucina een welstaande vrouw was, die van één van haar huizen een soort privé-kerk gemaakt had. Deze zou ze later aan de Romeinse Kerk gedoneerd hebben.

Tegenwoordig denkt men echter dat er ooit een oude, aan de godin Giunone Lucina gewijde, tempel op de plek stond. Deze zou later aan de christelijke godsdienst aangepast zijn.

Romeinse vrouwen bezochten deze tempel om er water te halen dat ziekten zou genezen of onvruchtbare vrouwen zwanger zou kunnen maken. Bij opgravingen onder de Sala Capitolare werd later een put gevonden met decoraties (wandschilderingen, een mozaïek en marmeren traptreden) die erop wijzen dat er inderdaad vroeger een aan de godin gewijde tempel stond.

De basiliek van San Lorenzo in Lucina zelf is door Paus Sixtus III in de 5e eeuw gebouwd. Ze bestond uit drie beuken en de vloer was toen maar liefst twee meter lager dan het huidige niveau.

Bij een omvangrijke restauratie in de 17e eeuw werden de twee zijbeuken in een reeks kapellen omgebouwd, zodat de kerk nu nog slechts een enkele beuk heeft. Ook werd de vloer opgehoogd, wat nodig was omdat de Tiber in die tijd vaak overstroomde.

Bezienswaardigheden

In de 12e eeuw, onder Paus Pasquale II werd de kerk gerestaureerd. De toegangspoort die wordt geflankeerd door 2 marmeren leeuwen stamt uit deze tijd, evenals een gedeelte van de buitenmuren en de door de omringende gebouwen verborgen apsis.

De vijf verdiepingen tellende klokkentoren stamt ook uit de 12e eeuw. Deze zit ingeklemd tussen de façade van de kerk zelf en het vroegere klooster (en huidige carabinieri kazerne).  Er hangen nu twee klokken in; een eerdere versie was naar beneden gevallen, waarbij een geestelijke gedood werd.

Vòòr de ingang bevindt zich een brede, door zes ionische pilaren ondersteunde portico. Een hekwerk doet helaas aan de schoonheid af.

Onder het altaar in de 1e kapel rechts wordt het rooster bewaard waar San Lorenzo zelf op verbrand is gedurende de vervolgingen op last van Kezier Valeriano in het midden van de 3e eeuw.

In een kapel aan de linkerkant bevindt zich een door Michelangelo in de 16 eeuw vervaardigde crucifix.

Gian Lorenzo Bernini was verantwoordelijk voor de Fonseca Kapel.

Boven het hoofdaltaar hangt het door Guido Reni gemaakte schilderij “Kruisiging” dat omlijst wordt door vier zwart marmeren zuilen.

Het hoofdaltaar (1669) zelf is van de hand van Carlo Rainaldi.

Onder de sagristie van de basiliek zijn fragmenten gevonden van het Horologium Augusti, een door Augustus in het jaar 10 v. Chr. gemaakte met de hulp van o.a. Maecenas gemaakte klok, die aan diameter had van maar liefst 180 meter.

Piazza in Lucina 16/A – 00186 Rome

Sint-Laurens buiten de Muren Basiliek Rome

Hoewel ze geen Heilige Deur heeft is de Basilica Papale di San Lorenzo Fuori Le Mura (“Pauselijke Basiliek van Sint-Laurens Buiten de Muren“) toch één van de vijf zogeheten pauselijke basilieken en behoort ze ook tot de 7 pelgrimskerken van Rome.

Sint-Laurens buiten de Muren Basiliek Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs 

Het adres van de Basilica di San Lorenzo Fuori Le Mura is Piazzale del Verano, 3 – Rome (tel. +39 06491511.). Bus: 3, 19, 71, 88, 443, 542, 545, 11n. Openingstijden: Winter: 7.30-12.30 15.30-19.00; Zomer: 7.30-12.30 16.00-20.00. Toegangsprijs: Gratis.

Speciale Gebeurtenissen

Op het moment zijn er geen speciale evenementen gepland.

Geschiedenis en beschrijving

San Lorenzo Fuori le Mura Basiliek Rome
Zoals de basiliek er eind 19e eeuw uitzag.

De Sint Laurens Buiten de Muren Basiliek begon haar bestaan als een klein, door Keizer Konstantijn I, gebouwd oratorium, op de plek waar men dacht dat de heilige in het jaar 258 de martelaarsdood gestorven was.

Aan het einde van de 6de eeuw liet Paus Pelagius II op deze plek een kerk bouwen.

Paus Clemens III liet tegen het einde van de 11e eeuw de kloostergang aanleggen. In die tijd ontstond er ook een burcht die Laurentiopolis genoemd werd rond de basilica.

In de 13de liet Paus Honorius II een nieuwe kerk construeren vóór de oorspronkelijke kerk.

Later werden deze twee kerken in één structuur verenigd.

Tussen 1855 en 1864 vond een ingrijpende restauratie plaats onder Virgilio Vespignani.

Bij bombardementen in 1943 zijn helaas een aantal mozaïeken in de portico alsmede fresco’s op de façade verloren gegaan. Bij de herstelwerkzaamheden werden veel van Vespignani’s modificaties teniet gedaan en werd de middeleeuwse kerk zo goed mogelijk in ere hersteld.

Bezienswaardigheden Sint Laurens buiten de Muren

De twee leeuwen bij de ingang stonden er al in de tijd van de antieke kerk.

De op barokke leest geschoeide Santa Ciriaca Kapel bevat door Pietro da Cortona ontworpen grafmonumenten.

De 19e eeuwse San Tarcisio Kapel is ontworpen door Vespignani. De “Onthoofding van Johannes de Doper” in deze kapel is geschiderd door Giovanni Serodine (1619).

De grafkapel van Paus Pius IX is aan het einde van de 19e eeuw gebouwd, gebruik makend van de narthex van de 6e eeuwse door Paus Pelagius gebouwde basiliek.

Het ciborium is in 1148 gemaakt.

De bisschopsstoel is versierd met mozaieken en polychroom marmer.

Het mozaiek op de triomfboog stamt uit de 6e eeuw en stelt Christus voor, tussen de heiligen Paolo, Stefano, Ippolito, Pietro en Lorenzo. Paus Pelagius overhandigt Christus een model van de basiliek.

De kerk is versierd met fresco’s uit de 13e eeuw, die als thema de levens van Sint Laurens en Sint Stefanus hebben.

Sint Laurens is zelf in het presbiterium van de basiliek begraven,tussen vier witte en zwarte zuilen.

Ook Sint Stefanus, die gezien wordt als de eerste martelaar van het Christendom, heeft zijn tombe in de kerk. Sint Stefanus was na de door hem opgedragen restauratie door Paus Pelagius II van Konstantinopel naar Rome gebracht.

De cosmateske versieringen in de portico zijn gemaakt door de Vassaletti familie, specialisten in dit soort werk.

Ook zijn er twee antieke sarcofagen in de portico te zien die versierd zijn met scènes uit het Oude en het Nieuwe Testament, zowel als afbeeldingen van de oogst.

In de ingang naar de 12e eeuwse klokkentoren is een andere antieke sarcofaag te zien, met een reliëf dat een heidens huwelijksfeest afbeeldt.

Piazzale del Verano, 3 – Rome

Sint-Jan van Lateranen Basiliek Rome

De Basiliek van Sint Jan van Lateranen (Basilica di San Giovanni in Laterano) is één van de vier patriarchale basilieken van Rome en is ook de kathedraal van het bisdom Rome. Het is de zetel van de Bisschop van Rome (beter bekend als de Paus) en de hoofden van de heiligen Petrus en Paulus worden er bewaard.

Sint Jan van Lateranen Basiliek Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Het adres van de Basilica di San Giovanni in Laterano is Piazza di San Giovanni in Laterano – Rome(tel. +39 06 69886493). Rione: Monti. Metro: San Giovanni. Openingstijden Basiliek: Elke dag van 07.00 tot 18.45 uur. Openingstijden Chiostro: 09.00 tot 18.00 uur. Toegangsprijs: De basiliek is gratis, toegang tot de kloostergang is 5 Euro. Met de Omnia Card heeft men ook gratis toegang tot de kloostergang. Het bij de basiliek horende museum is van 10.00 tot 17.30 geopend.

Speciale Gebeurtenissen Sint Jan van Lateranen

  • Elk jaar op 9 November vindt het feest van de wijding van deze moederkerk van alle kerken plaats.
  • Gedurende een Heilige Jaar is de Heilige Deur (de rechtertoegangspoort in het atrium van de basiliek) geopend. Dit zal echter pas in 2025 weer gebeuren.

Geschiedenis 

Het is de Basilica di San Giovanni in Laterano en niet, zoals men zou verwachten, de Sint Pieter die de kathedraal is van het bisdom Rome. Op bepaalde feestdagen leidt de paus hier dan ook zelf de mis. De inscriptie naast de hoofdingang zegt: “De Heilige Lateraanse Kerk, Moeder en Hoofd van Alle Kerken van de Stad en van de Wereld”.

Totdat hij naar Avignon verhuisde (in 1309) was het belendende Palazzo Lateranense de residentie van de Paus. Het Palazzo Lateranense is niet toegankelijk voor toeristen.

Zoals vele kerken in Rome heeft men de Sint Jan van Lateranen vaak opnieuw moeten bouwen en van de oorspronkelijke doopkapel zijn slechts fragmenten bewaard gebleven.

Oorspronkelijk is de kathedraal in het jaar 314 door Keizer Constantijn de Grote opgetrokken. Dit gebeurde op land dat toebehoorde aan de Laterano familie, waar de basiliek dus haar naam aan te danken heeft.

De reden dat ze zo ver buiten het toenmalige centrum van Rome gebouwd werd is dat, hoewel de Keizer zelf een groot aanhanger van het Christendom was, dat nog niet gold voor de bevolking en hij was sluw genoeg om zijn nog steeds overwegend heidense onderdanen niet voor het hoofd te willen stoten.

Zo’n 1000 jaar lang was de Sint Jan van Lateranen Basiliek de residentie van de paus en de belangrijkste Christelijke kerk. Dit veranderde toen de Paus naar Avignon verhuisde en bij zijn terugkeer zijn intrek nam in de Sint Pieter.

Toen Borromini in de 17e eeuw de leiding had over een omvangrijke restauratie, voegde hij twee zij-schepen toe. Tot die tijd had een typische basiliek niet meer dan drie schepen.

In 1885 werd de apsis verbouwd, waarbij verschillende mozaïeken ernstig beschadigd werden. Na een restauratie is alles echter weer goed zichtbaar. In het midden ziet men een kruis met daarboven een buste van Christus en de Heilige Geest in de vorm van een duif. De vier rivieren die uit het kruis lijken te vloeien vertegenwoordigen de Evangelieën. terwijl de twee herten en schapen de gelovigen verpersoonlijken. Hieronder zijn een aantal ramen te zien met daartussen negen Apostelen. Twee kleine figuren aan de voeten van de Apostelen zijn Jacopo da Camerino en Jacopo Torriti, die de originele mozaïeken gemaakt hebben.

De huidige facade van de basiliek, met de standbeelden van Christus, Johannus de Doper en nog enkele heiligen op het dak, is in de 18e eeuw ontworpen door Alessandro Galilei. De 16 enorme standbeelden op de façade vertegenwoordigen Christus, de Apostelen en enkele Heiligen. De inscriptie die over de hele breedte te lezen is beweert dat Paus Clemens VII in het 5e jaar van zijn paus-zijn de verbouwing ter ere van Johannes de Doper en Johannes de Evangelist heeft laten uitvoeren. Het wapenschild aan beide zijden naast de hoofdingang is ook dat van Clemens VII.

In 1993 werd deze facade zwaar beschadigd door een door de mafia geplaatste bom.

Bezienswaardigheden

  • Borromini ontwierp het interieur in opdracht van Innocent X en vernietigde hierbij, naar men zegt, door Giotto geschilderde fresco’s. In 1952 werden (waarschijnlijk) door Giotto geschilderde gedeelten herontdekt. Een van deze muurschilderingen wordt nu tentoongesteld op een zuil bij de ingang en verbeeldt Paus Bonifatius VIII op het moment dat hij vanaf het balkon van de basiliek zelf het eerste Jubileumjaar (1300) uitroept.
  • Het plafond stamt uit 1566. Hoewel Borromini zowel dit plafond als de cosmateske vloer wilde laten vervangen, gingen deze plannen niet door.
  • Aan beide zijden van het centrale gangpad van de kerk staan enorme standbeelden van de apostelen. Deze zijn hier door Borromini geplaatst en zijn herkenbaar aan hun attributen: Sint Pieter heeft een sleutel, Sint Jan een adelaar, Sint Paulus een zwaard, etc. De voormalige belasting-inner Sint Mattheus, die normaal als engel met vleugels afgebeeld wordt, is hier echter te herkennen aan een hoopje munten dat aan zijn voeten ligt.
  • De antieke bronzen deuren van het portaal komen oorspronkelijk uit de Curia Iulia in het Forum Romanum. Ze zijn door Paus Alexander VII Chigi in de 17e eeuw naar de basiliek geplaatst. De sterren op de deur hoorden bij het wapenschild van de Chigi familie. De deur die nu op het oude Senaatsgebouw te zien is is een kopie.
  • Het vaak gerestaureerde standbeeld van Constantijn dat links in het atrium te zien is is afkomstig uit de Thermen van Constantijn op de Quirinaalheuvel.
  • De kloostergang met de kronkelende dubbele zuilen stamt uit de 13e eeuw.
  • Het hoofdaltaar wordt gekenmerkt door een baldakijn uit de 14e eeuw, dat ondersteund wordt door vier marmeren zuilen. In twee reliwieënhouders achter een aantal slanke spiraalzuilen worden de hoofden van Sint Pieter en Sint Paulus bewaard. Het marmeren altaar zelf omvat een houten altaar dat door de vroegste pausen gebruikt werd. Onder het altaar ligt Paus Martinus V begraven.
  • De pauselijke troon tegen de achterwand van de apsis is een 18e eeuwse reconstructie op een middeleeuwse basis.
  • Tegen de achtermuur van de linkerzijbeuken staat de tombe van Paus Leo XIII, tegen die van de rechterzijbeuk die van Paus Innocenzo III.
  • Het 16e eeuwse orgel boven de zij-ingang is niet meer in gebruik. Het wordt ondersteund door twee gele zuilen. De toenmalige paus Clemens VIII Aldobrandini had maar één zo’n zuil beschikbaar en dus werd de tweede (de rechtse) geleend van de Boog van Constantijn.

Onder de Sint Jan van Lateranen

Zes meter onder de vloer van de basiliek zelf bevindt zich een wirwar van gangen en met mozaieken en wandschilderingen versierde muren die ooit deel uitmaakten van de bezittingen van de Laterano familie. Behalve dit gedeelte, dat uit de 1e eeuw stamt, bevinden zich hier ook de ruines van de kazerne voor de keizerlijke garde te paard, de Castro Nova Equitum. Nadat Konstantijn zijn rivaal Maxentius verslagen had, liet hij deze kazerne vernietigen (de ruiters hadden zich aan diens zijde geschaard) en de eenheid ontbinden. De muren werden gebruikt als fundamenten voor de Basiliek van Sint Jan van Lateranen.

Fotogalerij Sint Jan van Lateranen Basiliek Rome

Rome-san-giovanni-laterano
Schets van Vasi van de Sint Jan van Lateranen Rome
Paus Bonifatius bij het Jubileum van 1300 (Giotto)

Foto 1: Façade.
Foto 2: Schets uit 1752 van Vasi.
Foto 3: Fresco van Giotto die Paus Bonifatius VIII in het Jubeljaar 1300 verbeeldt.

Piazza di San Giovanni in Laterano – 00184 Rome

Wijk Don Bosco Rome

Het 24e quartiere van Rome heet Don Bosco. De wijk bevindt zich ten zuidoosten van het centrum, langs de Via Tuscolana. (Quadraro was in werkelijkheid groter dan het huidige Don Bosco, en strekte zich uit van Porta Furba tot Cinecittà.

Wijk Don Bosco Rome (Q. XXIV)

Cinecittà - Wijk Don Bosco Rome
De ingang to Cinecittà

De wijk Don Bosco district ligt ingeklemd tussen de Via Casilina in het noorden en de Via Tuscolana in het zuiden. De hoofdstraat is de Via Palmiro Togliatti, die van noord naar zuid midden door de wijk loopt.

In de 20’er jaren, toen Rome geheel opnieuw ingedeeld werd, was het huidige 24e quartiere Don Bosco nog de 5e suburbio Tuscolano. Om het nog gecompliceerder te maken wordt Don Bosco in de volksmond Cinecittà genoemd. Bovendien is er nu een andere wijk die officiëel Tuscolano heet.

De belangrijkste bezienswaardigheden in de wijk zijn Cinecittà (de Romeinse tegenhanger van Hollywood) en de San Giovanni Bosco Kerk. Iets minde rbekend is het Centocelle Archeologisch Park.

Voor winkelliefhebbers is er het enorme Cinecittà  Due Centro Commerciale.

Quartiere Don Bosco – Rome (Q. XXIV)

San Giovanni a Porta Latina Kerk Rome

De San Giovanni a Porta Latina Basiliek bevindt zich dichtbij de Porta Latina stadspoort in Rome. Hoogtepunten zijn de middeleeuwse put buiten de kerk, de pittoreske portiek en de serie fresco’s in het middenschip. De kerk wordt tegenwoordig dan ook vaak voor bruiloften gebruikt.

San Giovanni a Porta Latina Kerk Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Het adres van de Chiesa di San Giovanni a Porta Latina is Via di Porta Latina, 17 – Rome (tel. + 39 0670475938). Bus: 118, 360, 628. Openingstijden: Van 07.30 tot 12.30 en van 15.00 tot 19.00 uur. Toegangsprijs: Gratis. Tijdens de mis mogen toeristen niet naar binnen.

Geschiedenis en beschrijving

San Giovanni a Porta Latina Kerk Rome
De middeleeuwse put.

De San Giovanni a Porta Latina Basiliek is waarschijnlijk gebouwd op de plek waar ooit een heidense, aan de Godin Diana gewijde, tempel stond.

Ze is gewijd aan Sint Jan de Evangelist die in het jaar 92 in het bijzijn van Keizer Domitianus bij de Porta Latina in de buurt gemarteld werd door ondergedompeld te worden in een vat kokende olie. (Hij overleefde en werd naar het eiland Patmos verbannen.)

De kerk is in de 5e eeuw gebouwd, maar werd in de loop der jaren (o.a. in de 8e eeuw en in 1191) vaak gerestaureerd. Bij de laatse verbouwing werd geprobeerd de middeleeuwse versie zo goed mogelijk in ere te herstellen.

De façade wordt voorafgegeaan door een portiek, bestaande uit 5 marmeren bogen en versierd met Ionische kapitelen, fragmenten van Romeinse en vroeg-Christelijke architektuur en middeleeuwse fresco’s. Het bovenste deel van de voorgevel heeft drie vensters.

Op enige dakpannen is een belastingstempel uit de 5e eeuw te zien, dus het was niet erg moeilijk uit te vinden wanneer de kerk oorspronkelijk gebouwd was.

Aan de linkerkant staat de 12e eeuwse, met triforen versierde, klokkentoren, die enigszins naar rechts overhelt.

Het interieur bestaat uit 3 schepen, die door marmeren zuilen van verschillende aard van elkaar gescheiden worden.

Bezienswaardigheden

  • Het middenschip wordt opgeluisterd door een serie fresco’s uit de 12e eeuw die 46 scènes uit het Oude en het Nieuwe Testament verbeelden.
  • De vloer van de pastorie wordt versierd met fresco’s die o.a. de symbolen van de vier Evangelisten verbeelden.
  • Zowel de portiek als het interieur van de klokkentoren zijn versierd met gedenkplaten en Romeinse fragmenten.
  • Buiten de kerk staat een middeleeuwse put tussen twee zuilen.
  • De ceder die de kerk in de schaduw houdt is meer dan een eeuw oud.

Bezienswaardigheden bij de San Giovanni a Porta Latina Kerk

  • Het Tempietto di San Giovanni in Oleo is gebouwd op de precieze plek waar de heilige gemarteld werd.

San Giovanni a Porta Latina Park – Via di Porta Latina 17, Rome

Santi Pietro en Paolo all’EUR Kerk Rome

De Santi Pietro en Paolo all’EUR Kerk is een halverwege de 20e eeuw gebouwde kerk in de wijk EUR in Rome. Ze bevindt zich op het hoogste punt van de wijk en de enorme koepel kan van veraf gezien worden. De kerk was bedoeld als mausoleum voor Mussolini. De kerk wordt ook wel Santi Pietro e Paolo a Via Ostiense genoemd.

Santi Pietro en Paolo all’EUR Kerk Rome

Adres,openingstijden en toegangsprijs

Het adres van de Basilica dei Santi Pietro e Paolo all’EUR is Piazzale Santi Pietro e Paolo – Rome (tel. +39 065926166). Bus: 31, 709, 771, 780. Openingstijden: De kerk is elke ochtend geopend. Toegangsprijs: Gratis.

Geschiedenis en beschrijving

De Santi Pietro e Paolo all’EUR Basiliek bevindt zich op het hoogste punt van de wijk EUR, op de plek waar men denkt dat zich het Oratorium van de Arciconfraternita dei Pellegrini bevond, die eveneens aan de twee heiligen gewijd was.

De kerk is op 3 Juli 1955 geopend. De architekt was Arnaldo Foschini, die de leiding had over een grote groep medewerkers.

Sinds 29 Juni 1967 is de Santi Pietro e Paolo Kerk officieel een basiliek.

De kerk wordt gekenmerkt door het vloerplan van een Grieks kruis en wordt bedekt door een enorme koepel met een diameter van 32 meter. De buitenkant is bedekt met travertijns marmer. Een brede trap leidt van het kerkplein naar de lager gelegen Viale Europa.

Bezienswaardigheden

  • Twee grote standbeelden die de heiligen Petrus en Paulus verbeelden.
  • De bronzen engel op de punt van de lantaarn is het werk van Federico Papi.
  • In een nis in de façade is een reliëf te zien dat Christus verbeeldt terwijl hij de sleutels aan Sint Pieter overhandigt. Het is gemaakt door Giovanni Prini.
  • De bronzen deur is versierd met een tiental formella‘s, die de door Petrus en Paulus verrichte goede daden uitbeelden.
  • Het interieur van de kerk wordt opgeluisterd met ontelbare andere beelden en reliëfs.  Ook deze hebben over het algemeen gebeurtenissen uit het leven van de Heiligen Petrus en Paulus als onderwerp.

Santi Pietro e Paolo all’Eur Kerk – Piazzale Santi Pietro e Paolo, Rome

Abbazia delle Tre Fontane Rome

De Abbazia delle Tre Fontane (“Drie Fonteinen-Abdij”) is een kloostercomplex in het stadsdeel Ardeatino in het zuidelijke deel van Rome. Het complex bestaat uit drie kerken en een abdij die een uiterst pittoresk geheel vormen.

Weetjes Abbazia delle Tre Fontane Rome

Adres, Openingstijden en Toegangsprijs

Het adres van de Abbazia delle Tre Fontane is Via Acque Salvie, 1 – 00142 Rome (tel. +39 065401655 ). Bus: 671. Openingstijden: Zie de openingstijden van de drie kerken, Santi Vicenzo e Anastasio, Santa Maria Scala Coeli en San Paolo alle Tre Fontane. Toegangsprijs: Gratis.

Geschiedenis Abbazia delle Tre Fontane

Sint Paulus

De Abbazia Delle Tre Fontane is volgens de legende gebouwd op de plaats waar Sint Paulus onthoofd werd. Als Romein mocht hij niet gekruisigd worden. Zijn hoofd kaatste drie maal. Op elke plek waar dit gebeurde ontspoot een fontein aan de grond. Naast de drie fonteinen werden drie kerken en een abdij opgetrokken.

Ingang

Om bij het klooster te komen moet men de Via delle Acque Salvie, die het tracé van de oude Via Laurentina volgt, aflopen. De straat heet zo omdat de buurt in die tijd zo genoemd werd, waarschijnlijk vanwege de bronnen die zich er bevonden. De ingang van de Abbazia delle Tre Fontane is aan het eind van deze straat.

De toegangspoort is in de 8e eeuw gebouwd. De middelste van de drie bogen is van marmer gemaakt. De poort maakte toen deel uit van een verdedigingsmuur. De poort werd in die tijd Arco di Carlo Magno (“Boog van Karel de Grote”) genoemd. Karel de Grote en Paus Leo III hadden de abdij in 805 een aantal leengoederen in de Maremma en het Isola del Giglio cadeau gedaan. De binnenzijde van de muren om het klooster was als herinnering aan deze donatie beschilderd. De huidige schilderingen tonen de symbolen van de vier evangelisten. Het bas-reliëf aan de buitenkant verbeeldt de “Madonna met Kind”.

Kerken

Wanneer men door de poort heen is, ziet men de Santi Vincenzo en Anastasio Kerk. Deze is in het jaar 625 in opdracht van Paus Honorius I gebouwd.

De gebouwen aan de linkerkant, rondom het klooster, kunnen niet bezichtigd worden. Het is hier dat de monniken in isolement gaan.

De kerk aan de rechterkant is de 12e eeuwse Santa Maria Scala Coeli Kerk.

Via een korte laan komt men bij de oudste van de drie kerken. De San Paolo alle Tre Fontane Kerk is in de 5e eeuw gebouwd. Precies op deze plek werd de apostel Paulus in het jaar 67 gemarteld en onthoofd.

Klooster

San Paolo alle Tre Fontane Kerk Rome
San Paolo alle Tre Fontane Kerk

Het klooster is in de 7e eeuw gebouwd. Paus Honorius I liet dit bouwen om onderdak te verzorgen voor een gemeenschap Griekse monniken die zih er gevestigd hadden.

In de 11e eeuw was dit klooster zo vervallen, dat Paus Gregorius VII het aan de Benediktijner monniken van de Abdij van Cluny toevertrouwde. De restuaratiewerkzaamheden vorderden echter langzaam, vooral vanwege de malaria waardoor het stadsdeel geteisterd werd.

In 1140 gaf Paus Innocenzo II het klooster aan de monniken van San Bernardo di Chiaravalle. Zij werkten tot 1221 aan een restauratie, die zo goed lukte, dat de struktuur hierna eeuwenlang geheel intact bleef.

Pas in het begin van de 19e eeuw nam het verval weer toe. Napoleon dwong de monniken de abdij te verlaten en confisqueerde alle religieuze bezittingen.

In 1868 gaf Paus Pius IX de abdij aan de Orde der Trappisten. De monniken slaagden erin de malaria te verdrijven door er een groot bos eucalyptusbomen te planten.

Chocolade en Likeur

Tegenwoordig maken de trappisten er een van eucalyptusbladeren gemaakte likeur. De abdij staat ook bekend vanwege de chocolade die er gemaakt wordt. Vroeger kwamen veel Romeinen hier in de ochtend een rosetta (een typisch Romeins, hol broodje) gevuld met hete chocolade nuttigen.

Onteigening

In 1936 werd een groot gedeelte van het grondgebied van de Abdij onteigend. Mussolini wilde in 1942, ter viering van de 20e verjaardag van de Mars naar Rome, de Esposizione Universale di Roma houden en daarvoor had hij het terrein nodig.

Uiteindelijk zou de E42 vanwege de oorlog niet doorgaan. In 1951 werd de construktie hervat en werd de nieuwe, naar de nooit gehouden expositie genoemde, wijk EUR gecreëerd.

Abbazia delle Tre Fontane – Via Acque Salvie 1, Rome

Campo de’ Fiori Rome

Campo de’ Fiori is een plein in Rome. Het bevindt zich officiëel in de wijk Parione, maar in werkelijkheid ligt het op de grens van de wijken Parione en Regola. Het is beroemd vanwege de kleurrijke markt die er elke dag (behalve zondag) gehouden wordt en vanwege de restaurants en pubs die het plein ’s nachts tot een van de levendigste van de stad maken.

Weetjes Campo de’ Fiori Rome

Adres en Openbaar Vervoer

Het adres is Piazza Campo de’ Fiori – Rome. Bus: 40, 46, 62, 64, 916, N5, N15, N20.

Geschiedenis Campo de’ Fiori Rome

Campo de' Fiori Rome
Campo de’ Fiori in een 18e eeuwse ets van Giuseppe Vasi

In het verleden was het Campo dei Fiori ook werkelijk een veld, waar terechtstellingen (door ophanging) plaatsvonden, tegenwoordig is het vooral bekend door de bloemenmarkt die er elke ochtend (behalve zondag) plaatsvindt en door het bruisende nachtleven – de meeste georganiseerde kroegentochten eindigen op het Campo de’ Fiori en er vinden soms heuse veldslagen tussen dronken toeristen en de politie plaats.

In de tijd van het antieke Rome lag het gebied tussen de Tiber en het Theater van Pompei (waar het huidige Largo di Torre Argentina zich bevindt) meestal braak, aangezien de rivier vaak buiten zijn oevers trad en het niet de moeite was er wat dan ook te bouwen.

In 1456, als onderdeel van de verbetering van de wijk Parione, werd ook het plein geplaveid, waarna men er verschillende belangrijke gebouwen begon te bouwen, zoals het Palazzo Orsini op het Campo de’ Fiori en het Palazzo della Cancelleria.

Campo de’ Fiori zelf bleef altijd een ambachtszone, wat ook af te leiden valt uit de namen van de omringende straten: Via dei Chiavari (sleutelmakers), Via di Capellari (hoedenmakers) en Via dei Giubbonari (kleermakers) om er een paar te noemen.

Bezienswaardigheden

Op 17 Februari 1600 werd de filosoof Giordano Bruno door de Inquisitie verbrand vanwege zijn ketterse ideeën. In 1887 werd er een ter nagedachtenis een standbeeld op Campo de’ Fiori geplaatst. De filosoof kijkt uitdagend in de richting van het Vaticaan.

In 1958 werd het plein vergroot door een huizenblok te verwoesten. De dagelijkse bloemenmarkt dateert van 1869. De oude fontein La Terrina, waar in vroeger tijden het vee uit dronk, wordt nu gebruikt om de bloemen fris te houden.

Piazza Campo de’ Fiori, rione Parione, Rome

Huis van Romulus Rome

Het Huis van Romulus staat op het Palatijn in Rome en is  één van de hutten die in 1946 op de zuid-westelijke zijde van deze heuvel ontdekt zijn.

Huis van Romulus Rome

Adres, openingstijden en toegangsprijs

Het Casa di Romolo staat op het Palatijn. Voor adres, entréeprijs en openingsuren, zie de informatie over het Colosseum.

Geschiedenis en beschrijving

Huis van Romulus Rome
Wat er overgebleven is van één van de op het Palatijn gevonden drie hutten uit de 8e eeuw voor Chr.

Volgens de overlevering zou Romulus Rome in het jaar 753 voor Chr. gesticht hebben. Hij zou zelf in een hut op de zuid-oostelijke zijde van het Palatijn geleefd hebben.

In 1946 zijn precies op deze plek enige hutten opgegraven, waarvan men aanneemt dat ze uit deze tijd stammen. Dit valt af te leiden uit een vergelijking met grafurnen die men in het Forum Romanum gevonden heeft.

Wat van het Casa di Romolo en de omringende hutten overgebleven is zijn een aantal in de tufsteen uitgegraven funderingen, met een klein kanaaltje dat ervoor zorgde dat het regenwater deze woningen niet binnen kon komen.

De grootste van deze hutten is ei-vormig en meet ongeveer 4 bij 3,50 meter. Aan de zijkanten zijn er zes ronde gaten in de grond. In deze en in een vergelijkbaar gat midden in de hut stonden palen die de muren en het dak overeind hielden.

Nog eens vier gaten aan één van de korte kanten geven aan waar de deur, die iets meer dan een meter breed was, bevestigd was.

Andere gaten buiten de omtrek van de hut waren waarschijnlijk bedoeld voor palen die een soort baldakijn ondersteunden.

Huis van Romulus, Palatijn, Rome